LegalZone
Hướng dẫn khai nhận di sản thừa kế mới nhất: hồ sơ, niêm yết và sang tên
“Khai nhận di sản” là cách gọi phổ biến. Về thủ tục công chứng hiện hành, người thừa kế thường cần lập văn bản phân chia di sản; thủ tục này cũng áp dụng cho trường hợp chỉ có một người thừa kế theo di chúc hoặc theo pháp luật.
1. Xác định đúng loại việc thừa kế
Trước khi chuẩn bị hồ sơ, cần xác định có di chúc hay không, di chúc có hợp lệ không, có bao nhiêu người thừa kế và di sản gồm những tài sản nào. Nếu có tranh chấp về người thừa kế, tài sản hoặc hiệu lực di chúc, tổ chức công chứng có thể yêu cầu làm rõ hoặc các bên phải giải quyết tại Tòa án.
2. Chuẩn bị hồ sơ
Hồ sơ thông thường gồm giấy chứng tử, di chúc nếu có, giấy tờ chứng minh quan hệ thừa kế, giấy tờ nhân thân của người yêu cầu và giấy tờ chứng minh quyền sở hữu, quyền sử dụng tài sản. Với nhà đất, cần Giấy chứng nhận, thông tin thửa đất, tình trạng tài sản chung và giấy tờ hôn nhân của người để lại di sản nếu có liên quan.
3. Niêm yết việc tiếp nhận công chứng
Luật Công chứng 2024 yêu cầu tổ chức hành nghề công chứng niêm yết việc tiếp nhận công chứng văn bản phân chia di sản. Công chứng viên chỉ công chứng sau khi có xác nhận hoàn thành việc niêm yết và không nhận được khiếu nại, tố cáo liên quan đến việc phân chia đó.
4. Ký văn bản và đăng ký sang tên
Sau khi văn bản phân chia di sản được công chứng, người được hưởng di sản dùng văn bản này để đăng ký chuyển quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản hoặc làm việc với ngân hàng, doanh nghiệp, cơ quan đăng ký tùy loại tài sản.
Với nhà đất, người thừa kế thường phải nộp hồ sơ đăng ký biến động tại cơ quan đăng ký đất đai. Hồ sơ cần được chuẩn bị theo quy định về đăng ký, cấp Giấy chứng nhận và thông tin đất đai.
Lỗi thường gặp khiến hồ sơ bị kéo dài
- Bỏ sót người thừa kế hoặc người thừa kế bắt buộc.
- Không chứng minh được quan hệ cha mẹ, vợ chồng, con nuôi hoặc con riêng.
- Giấy tờ tài sản không khớp thông tin nhân thân của người chết.
- Di sản là tài sản chung nhưng chưa xác định phần của người chết.
- Có người thừa kế ở nước ngoài nhưng giấy ủy quyền, bản dịch hoặc hợp pháp hóa lãnh sự chưa phù hợp.
Tải văn bản pháp luật liên quan
Các văn bản dưới đây hỗ trợ tra cứu nhanh và tải về khi cần chuẩn bị hồ sơ.
Câu hỏi thường gặp
Văn bản phân chia di sản công chứng dùng để làm gì?
Đây là căn cứ để cơ quan có thẩm quyền đăng ký chuyển quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản cho người được hưởng di sản.
Nếu một người thừa kế không đồng ý ký thì có công chứng được không?
Thông thường không thể công chứng theo thỏa thuận nếu còn tranh chấp hoặc thiếu sự tham gia của người có quyền. Khi đó cần thương lượng, ủy quyền hợp lệ hoặc giải quyết tại Tòa án.
Khuyến nghị thực hiện
Nên kiểm tra trước thông tin nhân thân trên giấy tờ cũ như chứng minh nhân dân, căn cước, hộ khẩu, giấy khai sinh và Giấy chứng nhận. Sai lệch họ tên, năm sinh hoặc địa chỉ là nguyên nhân phổ biến khiến hồ sơ phải bổ sung xác nhận.
Bài viết đã được LegalZone rà soát theo văn bản pháp luật đang áp dụng và có thể cần đối chiếu thêm hồ sơ, giấy tờ cụ thể trước khi ký, công chứng hoặc nộp thủ tục.
