Vật liệu xây dựng năm 2026: chất lượng, hợp quy và hồ sơ cần kiểm tra trước khi đưa vào công trình

Vật liệu xây dựng năm 2026: chất lượng, hợp quy và hồ sơ cần kiểm tra trước khi đưa vào công trình

{{FEATURED_IMAGE_HTML}}

Một công trình có thể bị treo nghiệm thu không phải vì thi công chậm mà vì vật liệu, cấu kiện hoặc thiết bị đưa vào công trình không đủ hồ sơ chất lượng. Nghị định 209/2026/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 01/07/2026 quy định về phát triển, sản xuất, sử dụng và quản lý chất lượng sản phẩm, hàng hóa vật liệu xây dựng. Khi đọc cùng Nghị định 207/2026/NĐ-CP, doanh nghiệp sẽ thấy vật liệu là một mắt xích quan trọng trong nghiệm thu và bàn giao.

Với vật liệu xây dựng hợp quy hoặc vật liệu thuộc diện phải chứng minh chất lượng, vấn đề không chỉ là có giấy hay không. Giấy tờ phải khớp đúng lô hàng, đúng chủng loại, đúng tiêu chuẩn áp dụng và đúng công trình đang sử dụng.

Bài viết này giúp bạn xử lý việc gì?

Bạn không cần đọc toàn bộ văn bản pháp luật ngay từ đầu. Hãy xác định tình huống của mình, giữ lại đúng giấy tờ và gửi yêu cầu bằng cách có thể chứng minh được. Sau đó mới đối chiếu điều khoản cụ thể để biết nên yêu cầu, thương lượng hay khiếu nại theo hướng nào.

Việc cần làm ngay

Tình huống thực tế dễ phát sinh tranh chấp

Mẫu câu nên ghi trong email hoặc công văn

Không cần viết dài. Điều quan trọng là yêu cầu phải có mốc thời gian, căn cứ, tài liệu kèm theo và đề nghị phản hồi bằng văn bản. Bạn có thể điều chỉnh các câu dưới đây theo hồ sơ thực tế:

• Đề nghị nhà cung cấp gửi hồ sơ chất lượng gắn với đúng lô hàng, chủng loại, số lượng và công trình sử dụng.
• Đề nghị xác nhận vật liệu/cấu kiện đáp ứng tiêu chuẩn, quy chuẩn, chỉ dẫn kỹ thuật và yêu cầu trong hợp đồng.
• Trường hợp hồ sơ chưa đầy đủ, đề nghị chưa đưa vật liệu vào thi công hoặc chưa nghiệm thu công việc liên quan.
• Nếu phát hiện không phù hợp, đề nghị lập biên bản hiện trạng, niêm phong mẫu và xác định trách nhiệm đổi trả/khắc phục.

Khi nào nên kiểm tra kỹ trước khi làm tiếp?

• Vật liệu đã đưa vào công trình nhưng chưa có chứng chỉ, chứng nhận, phiếu thí nghiệm hoặc hồ sơ nguồn gốc.
• Hợp đồng mua bán vật liệu không quy định rõ tiêu chuẩn, quy chuẩn, phương pháp thử và trách nhiệm đổi trả.
• Nhà cung cấp chỉ gửi bản scan không xác định được lô hàng, ngày sản xuất hoặc công trình sử dụng.
• Tư vấn giám sát chấp thuận vật liệu bằng tin nhắn, không có biên bản hoặc phiếu trình.
• Vật liệu thay thế khác với thiết kế nhưng không có chấp thuận thay đổi.

Hồ sơ, tài liệu nên chuẩn bị

1. Hợp đồng mua bán/cung ứng vật liệu, điều khoản chất lượng, bảo hành, đổi trả.
2. Chứng chỉ xuất xưởng, chứng nhận hợp chuẩn/hợp quy, kết quả thử nghiệm nếu thuộc diện áp dụng.
3. Hóa đơn, phiếu giao hàng, thông tin lô hàng, nguồn gốc, ngày sản xuất.
4. Biên bản kiểm tra vật liệu đầu vào, biên bản lấy mẫu, kết quả thí nghiệm tại phòng thí nghiệm phù hợp.
5. Văn bản chấp thuận vật liệu thay thế hoặc thay đổi thiết kế nếu có.

Quy trình xử lý gợi ý

1. Xác định vật liệu, cấu kiện, thiết bị thuộc nhóm nào và đang áp dụng tiêu chuẩn/quy chuẩn nào.
2. Yêu cầu nhà cung cấp gửi hồ sơ chất lượng trước khi giao hàng hoặc trước khi đưa vào công trình.
3. Kiểm tra sự khớp nhau giữa hợp đồng, phiếu giao hàng, chứng chỉ chất lượng và thực tế tại công trường.
4. Nếu vật liệu có dấu hiệu không phù hợp, lập biên bản, lấy mẫu, kiểm tra lại trước khi nghiệm thu.
5. Lưu hồ sơ vật liệu cùng hồ sơ hoàn thành công trình để phục vụ nghiệm thu, bảo hành và tranh chấp sau này.

Lỗi thường làm mất thời gian hoặc mất quyền lợi

• Chỉ kiểm tra giá và tiến độ giao hàng, bỏ qua tiêu chuẩn/chứng nhận chất lượng.
• Dùng một bộ hồ sơ chất lượng chung cho nhiều lô hàng mà không kiểm tra tính khớp.
• Đổi vật liệu theo thực tế thi công nhưng không làm thủ tục chấp thuận.
• Không lưu kết quả thí nghiệm hoặc biên bản lấy mẫu.
• Không quy định trách nhiệm của nhà cung cấp khi vật liệu làm công trình không nghiệm thu được.

Luật sư sẽ rà soát những điểm nào?

LegalZone thường rà vật liệu theo chuỗi: tiêu chuẩn áp dụng, hồ sơ nhà cung cấp, lô hàng thực tế, chấp thuận của chủ đầu tư/tư vấn, nghiệm thu công việc và trách nhiệm nếu phát sinh lỗi. Chuỗi này giúp tránh tình trạng mỗi bên đổ lỗi cho bên còn lại khi công trình bị trả hồ sơ.

Checklist trước khi gửi hồ sơ hoặc khiếu nại

• Không nhận vật liệu chỉ bằng cam kết miệng của nhà cung cấp.
• Yêu cầu hồ sơ chất lượng gắn với đúng lô hàng và công trình.
• Lập biên bản khi vật liệu không đúng mẫu, sai chủng loại hoặc thiếu giấy tờ.
• Không thay vật liệu khác thiết kế nếu chưa có chấp thuận.
• Lưu hồ sơ vật liệu cùng hồ sơ nghiệm thu và hồ sơ hoàn thành công trình.